ABC alergii CHOROBY ALERGICZNE

Czym jest skaza białkowa?

Matka i dziecko

Zazwyczaj współistnieje z innymi chorobami atopowymi – takimi jak astma oskrzelowa, katar sienny, alergiczne zapalenie spojówek – u chorego lub jego rodziny.

AZS to nie tylko problem dotykający najmłodszych, choroba może rozpocząć się w każdym wieku, ale najczęściej zaczyna się w okresie niemowlęcym lub we wczesnym dzieciństwie.

Szacuje się, że obecnie na atopowe zapalenie skóry choruje co 8-10 osoba, a roczna zapadalność u dorosłych w krajach wysoko uprzemysłowionych wynosi 1-3%.

Skaza białkowa – Przebieg choroby

Odgrywają tu rolę zarówno czynniki immunologiczne i niealergiczne, w tym nie do końca wyjaśnione interakcje pomiędzy genami, silnie wpływającymi na rozwój atopii u dziecka i czynnikami środowiskowymi.

Dziecko skaza białkowa

Ryzyko wystąpienia atopii u dzieci zdrowych rodziców wynosi 5-15%. Jeżeli choroba występuje

  • u jednego z rodziców – to prawdopodobieństwo rozwoju objawów atopii u dziecka wynosi 20-40%,
  • u obojga rodziców – prawdopodobieństwo wzrasta do 60-80%.

Częstość występowania choroby atopowej u bliźniąt jednojajowych wynosi ponad 70%, natomiast u dwujajowych około 20%.

Skaza białkowa a wpływ warunków klimatycznych

Działają bezpośrednio na skórę, wpływając na barierę skórno-naskórkową poprzez stopień wilgotności powietrza, temperaturę i nasłonecznienie np. wysoka temperatura otoczenia pogarsza przebieg choroby przez nadmierną produkcję potu, co drażni skórę.

Ponadto warunki klimatyczne determinują rozwój flory i fauny w danym regionie, co z kolei decyduje o obecności potencjalnych alergenów.

Skaza białkowa a zanieczyszczenie środowiska

Związki chemiczne ze spalin, tworzyw sztucznych, pestycydów czy herbicydów uszkadzają naturalne mechanizmy obronne, co ułatwia przenikanie alergenów do organizmu człowieka.

Prawdopodobnie zanieczyszczenia środowiska u osób ze skłonnością do rozwoju AZS może mieć wpływ na wystąpienie pierwszych objawów chorobowych, a następnie na przebieg kliniczny.

Skaza białkowa – Czynniki psychiczne

Odgrywają niezwykle istotną rolę – sytuacje stresowe wpływają na pogorszenie objawów choroby; ważny jest dla chorego tzw. klimat emocjonalny czyli stabilność rodziny, wzajemne relacje między domownikami, relacje w szkole czy w pracy.

Dziecko skaza białkowa

Czynniki drażniące takie jak mydło, detergenty, twarda woda, wszechobecne w środowisku domowym i w pracy, niszczą ochronną barierę skórno-naskórkową i prowokują wystąpienie zmian skórnych, a następnie wpływają na zaostrzanie objawów AZS.

U 40% dzieci ze skazą białkową następuje pogorszenie stanu klinicznego pod wpływem szamponów i mydeł w płynie. U części pacjentów występuje alergia kontaktowa na metale.

W związku z tym bardzo istotne dla pacjentów z atopią jest poradnictwo w zakresie wyboru zawodu, by ograniczyć działanie alergenów kontaktowych – zrezygnować zatem z takich jak farmaceuta, piekarz, fryzjer, murarz, ogrodnik, wulkanizator.

 

Alergeny wyzwalające AZS

Alergeny powietrzno pochodne często są sprawcami atopowego zapalenia skóry – nadwrażliwość na te alergeny wynosi 50-90% i są to:

  • roztocza kurzu domowego – są źródłem ponad 30 białek wyzwalających reakcję alergiczną; ryzyko rozwoju AZS o ciężkim przebiegu wzrasta proporcjonalnie do stopnia ekspozycji na alergeny roztoczy kurzu
  • alergeny pochodzenia zwierzęcego w sierści, naskórku, wydzielinach i wydalinach – nie ma jednoznacznych opinii czy obecność zwierząt w domu (a w szczególności kota) ma wpływ na ujawnianie się wyprysku atopowego
  • pyłki roślin, zwłaszcza wiatropylnych, pyłki chwastów (bylica, babka i komosa), krzewów i drzew (leszczyna, olcha, brzoza, buk, grab, jesion, dąb, topola, wierzba), bardzo rzadko drzew iglastych
  • alergeny pochodzenia bakteryjnego i grzybiczego- skóra chorych na AZS łatwo ulega zakażeniom bakteryjnym wirusowym i grzybiczym w związku z problemami immunologicznymi.

Alergia pokarmowa

Skaza białkowa u dziecka

Odgrywa znaczną rolę w rozwoju AZS, szczególnie u małych dzieci – dotyczy 3-5% dzieci oraz 2-4% dorosłych. Największe ryzyko alergizacji występuje od urodzenia do 2 roku życia, co tłumaczyć można m.in. mniejszym wydzielaniem kwasu solnego w żołądku, niedojrzałym układem immunologicznym przewodu pokarmowego oraz różnicami we florze jelitowej, stwierdzanymi między dziećmi a dorosłymi. Najczęściej stwierdza się alergię na mleko i jego produkty, jajo kurze, ryby, soję, pszenicę i orzeszki ziemne.

Uczulenie na najsilniejsze alergeny pokarmowe w 1 roku życia i reakcje na alergeny pokarmowe w 2 pierwszych latach życia, a także pojawienie się AZS we wczesnym dzieciństwie znacznie zwiększają prawdopodobieństwo wystąpienia alergicznych chorób układu oddechowego.

Oprac. dr.n. medycznych A. Szlachcic

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

0