LEKI Rodzaje alergii i Uczulenia

Alergia na znieczulenia

Alergia na znieczulenia

Z tym problemem borykają się w codziennej pracy nie tylko lekarze alergolodzy, ale i dentyści, laryngolodzy, chirurdzy i anestezjolodzy.

Leki znieczulenia miejscowego (czyli LZM) są często stosowane bez diagnozowania, czy mogą wywołać niepożądane reakcje.

W oparciu o testy – prowokacji, punktowe testy skórne, testy śródskórne i naskórkowe testy płatkowe – sprawdza się czy występuje i jak silna nadwrażliwość na LZM. Zdarza się bowiem, że alergicy wykazują nadwrażliwość na lignokainę, nikiel oraz na konserwanty – parabeny.

Każda niespodziewana reakcja na te środki określana jest jako alergia. Europejska Akademia Alergologii i Immunologii Klinicznej (EAACI) zwraca uwagę, że obiektywnie powtarzalne objawy na alergen w dawce tolerowanej przez osoby zdrowe należy określać jako nadwrażliwość. Z kolei termin „alergia” jest zarezerwowany tylko dla reakcji nadwrażliwości zapoczątkowanych przez swoiste mechanizmy immunologiczne, w przeciwieństwie do nadwrażliwości niealergicznej, o której wystąpieniu decydują inne przyczyny nieimmunologiczne.

Czy to na pewno alergia?
Alergia na znieczuleniaNajcięższą postać nadwrażliwości stanowi anafilaksja czyli ciężka, zagrażająca życiu uogólniona lub systemowa reakcja, która dzieli się na alergiczną i niealergiczną. Nadwrażliwość alergiczna stanowi mniej niż 1% wszystkich obserwowanych działań niepożądanych środków ZM. Mogą ją inicjować –

  • reakcje natychmiastowe (do 30 min od podania środka, najczęściej objawy skórne, którym mogą towarzyszyć objawy ze strony układu oddechowego, pokarmowego i sercowo-naczyniowego prowadząc do stanu zagrożenia życia – wstrząsu anafilaktycznego opisano również późną fazę reakcji natychmiastowej, rozwijającą się po kilku godzinach
  • reakcje komórkowe – wywołane są bezpośrednim kontaktem środków ZM z powierzchnią skóry lub błon śluzowych, znacznie rzadziej przy podskórnym lub podśluzówkowym ich podaniu; powodują kontaktowe zapalenie skóry, a wyjątkowo obrzęk w miejscu wstrzyknięcia – objawy kliniczne występują po 48 h, choć w przypadku środków ZM mogą pojawić się wcześniej, nawet po 2 h

Co ze środkami konserwującymi?
Znieczulenie miejscowe wiąże się z nadwrażliwością nie tylko na sam środek znieczulający, ale też na zawarte w preparacie środki konserwujące – parabeny, siarczyny oraz lateks i nikiel – czy stosowane środki antyseptyczne. Nikiel może się uwalniać i wchłaniać do organizmu z igieł do wstrzyknięć, a potencjalnym źródłem lateksu są przede wszystkim fiolki i naboje zawierające środki ZM, korki strzykawek i rękawice.

Wnioski
Przy alergii na środki znieczulenia miejscowego typowymi objawami są zaczerwienienie skóry, kołatanie serca, duszność, nagłe podwyższenie i obniżenie ciśnienia krwi, omdlenie, znacznie rzadsze są typowe dla anafilaksji świąd skóry, pokrzywka i obrzęk naczynioruchowy.
Alergia na środki ZM występuje rzadko. Znacznie częściej inne przyczyny powodują wystąpienie objawów niepożądanych w związku z ich stosowaniem.

Alergia na znieczuleniaW ocenie objawów ubocznych występujących podczas znieczulenia miejscowego należy uwzględnić także inne czynniki, które mogą naśladować reakcję nadwrażliwości (działania toksyczne, wpływ jednoczesnego podania adrenaliny, omdlenia, reakcje lękowe lub zespół hiperwentylacji). Wykazano, że alergia na ZM jest nasilona u osób z alergią na konserwanty (przedłużające trwałość żywności), siarczyny (których jest coraz więcej w spożywanej żywności) czy lateks.

Wywiad jest najważniejszy – związek między objawami anafilaksji a określoną substancją może być tak jednoznaczny, że wykonanie badań diagnostycznych jest zbędne (a często niebezpieczne). Niezwykle pomocny dla konsultującego alergologa jest dostęp do dokumentacji medycznej zawierającej obiektywną ocenę objawów klinicznych reakcji polekowej oraz podstawowe parametry życiowe osób reagujących nieprawidłowo na środki ZM.
(MCN)

Źródło – Alergologia Info, 2010,V,5-6/ A.Grzanka, H. Misiołek, A. Filipowska, K. Miśkiewicz-Orczyk, J. Jarząb

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

0 1